Ekonomist Engin Kara, İngiltere ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) milletvekili maaşlarını toplumdaki referans gelirlerle karşılaştırarak, iki sistem arasındaki eşitsizliği gözler önüne serdi.
MİLLETVEKİLLERİ İNGİLTERE'DE ORTALAMA GELİRİN 2,5 KATI OLAN 7 BİN 825 STERLİN; KUZEY KIBRIS'TA İSE ASGARİ ÜCRETİN 8,1 KATI 8 BİN 500 STERLİN KAZANIYOR
Kara, İngiltere’de milletvekili maaşının 7 bin 825 sterlin olduğunu ve medyan gelirin 3 bin 119 sterlin olduğunu belirterek, milletvekillerinin medyan gelirin yaklaşık 2,5 katını kazandığını aktardı. KKTC’de ise milletvekili maaşının 8 bin 500 sterlin, asgari ücretin 1.045 sterlin olduğu ve böylece milletvekillerinin asgari ücretin yaklaşık 8,1 katını kazandığına dikkat çekti.
Ekonomist Engin Kara'nın paylaşımı şöyle:
"İngiltere – KKTC Milletvekili Maaş Karşılaştırması: Eşitsizlik Üzerine Bir Not
İngiltere ve KKTC milletvekili maaşlarını nominal rakamlarla değil, toplumdaki referans gelirle ilişkisi üzerinden karşılaştırmak daha anlamlıdır.
Rakamlar:
İngiltere:
MV maaşı: £7,825
Referans gelir: £3,119 (medyan)
MV / Referans oranı: 2.5x
KKTC:
MV maaşı: £8,500
Referans gelir: £1,045 (asgari ücret)
MV / Referans oranı: 8.1x
Bu fark, yalnızca maaş seviyelerini değil, iki sistem arasındaki eşitsizlik düzeyini gösteriyor.
Neden Bu Karşılaştırma Anlamlı?
İngiltere'de medyan gelir, çalışanların yarısının altında, yarısının üstünde kazandığı bir noktayı temsil eder. Tipik maaş olarak düşünülebilir. KKTC'de ise asgari ücret, fiilen çok geniş bir çalışan kesimi için referans gelir işlevi görmektedir.
Dolayısıyla bu karşılaştırma, "kim daha çok kazanıyor?" sorusundan ziyade şu soruya yanıt verir: Siyasal elitler toplumun geri kalanına göre nerede konumlanıyor?
Bu açıdan bakıldığında ortaya çıkan tablo net: KKTC'de milletvekilleri, İngiltere'ye kıyasla çok daha eşitsiz bir gelir yapısının tepesinde yer almaktadır.
Bir noktanın daha altını çizmek gerek: İngiltere, dünyanın 6. büyük ekonomisi ve en köklü demokrasilerinden biri. Ülkeyi bu noktaya getiren siyasi irade, medyanın sadece 2.5 katı maaş alıyor.
KKTC'de ise 8.1 kat.
Veriyle Kavga Etmek
Özellikle CTP'nin 20 milletvekilinin toplanıp, tabir yerindeyse, İstatistik Kurumu çalışanları üzerine yürümesi çok ağırıma gitmişti. Eski köye yeni âdet mi gelmişti? İşlerimizi artık birbirimizin üzerine yürüyerek mi çözecektik?
O beğenmedikleri rakamların yarattığı tablo ortada...
Sadece ben konuşmuştum o dönemde. Hakareti de yemiştim!
Medya ve Entelektüel Alan
Yenidüzen manşetlerinde çalışanları hedef gösteriyordu... Euro'ya geçince sanki pastadan alacakları pay varmış gibi yayın yapıyorlardı. O gazetede yazan, röportaj veren 'aydınları' görünce daha da üzülüyorum...
Bu, bireysel hatalardan çok yapısal bir sessizliktir.
Sonuç: Bir Rant Koalisyonu
Bu, kurumsal rant arayışı örneğidir. Güç sahipleri, kendi çıkarlarına hizmet eden kuralları korumak için bilgi asimetrisini sürdürüyor. Eleştiri mekanizmaları — medya, akademi, sivil toplum — ya susturulmuş ya da sisteme entegre edilmiş durumda.
Buna ister ortaklaşma densin, ister başka bir şey: Bu, bir rant koalisyonudur.
Ve bu koalisyon, eşitsizliği gizlemiyor; normalleştiriyor."