Artan orman yangını riski karşısında Avrupa Birliği, Güney Kıbrıs’ta yeni bir yangın söndürme merkezini Nisan ayında devreye alacak. Baf’ta kurulacak tesis, bölgesel müdahale ve eğitim üssü olarak kullanılacak.
Avrupa Birliği, orman yangınlarıyla mücadele kapasitesini artırmak amacıyla Güney Kıbrıs’ta yeni bir merkez açmaya hazırlanıyor. Baf Havalimanı’nda kurulacak tesisin, 23-24 Nisan tarihlerinde adada düzenlenecek gayriresmi AB zirvesi kapsamında açılması planlanıyor.
Avrupa Komisyonu tarafından yapılan açıklamada, merkezin Doğu Akdeniz için kritik bir operasyon ve eğitim noktası olacağı belirtildi. Tesisin, hem sahadaki müdahale kapasitesini desteklemesi hem de yangınla mücadelede eğitim ve hazırlık faaliyetlerine ev sahipliği yapması bekleniyor.
AB’nin insani yardım ve kriz yönetiminden sorumlu üyesi Hadja Lahbib, merkezin ortak finansmanla hayata geçirileceğini, altyapının Güney Kıbrıs tarafından sağlanacağını, AB’nin ise sivil koruma mekanizması üzerinden eğitim, hazırlık ve bilgi paylaşımı desteği vereceğini açıkladı.
Girişimin, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’in geçen yıl açıkladığı planın devamı olduğu belirtilirken, merkezin “mükemmeliyet merkezi” olarak faaliyet göstereceği ifade edildi. Bu kapsamda AB ülkeleri ile güneydoğu Akdeniz’deki komşu ülkelerden uzmanların katılımıyla eğitim, kapasite geliştirme ve ortak tatbikatların yürütülmesi öngörülüyor.
AB’nin yeni risk yönetimi stratejisinin, son yıllarda artan ve coğrafi olarak genişleyen orman yangınlarına yanıt niteliği taşıdığı kaydedildi. Yetkililer, yangın sezonunun artık sadece güney Avrupa ile sınırlı kalmadığını, İsveç, Almanya ve Avusturya gibi ülkelerde de daha uzun ve yoğun hale geldiğini vurguladı.
Stratejinin; önleme, hazırlık, müdahale ve iyileşme olmak üzere dört ana başlık üzerine kurulduğu belirtilirken, özellikle arazi yönetimi, sürdürülebilir tarım ve yanıcı maddeyi azaltmaya yönelik uygulamalarla riskin azaltılmasının hedeflendiği ifade edildi.
Bu kapsamda erken uyarı sistemlerinin geliştirilmesi, yapay zeka destekli risk analizlerinin artırılması ve Avrupa Orman Yangını Bilgi Sistemi’nin güçlendirilmesi planlanıyor. Müdahale kapasitesini artırmak için ise rescEU filosuna 12 yeni yangın söndürme uçağı ve 5 helikopter eklenmesi, yaklaşık 900 milyon Euro yatırım yapılması öngörülüyor.
Ayrıca yüksek riskli bölgelerde personelin önceden konuşlandırılması ve ülkeler arasında ekip değişimlerinin artırılmasıyla operasyonel koordinasyonun güçlendirilmesi hedefleniyor.
Komisyon, önleyici yatırımların ekonomik faydasına da dikkat çekerek, bu alana yapılan her 1 Euro’luk harcamanın olası zararların önlenmesinde yüksek getiri sağladığını belirtti.
Stratejide kamu bilincinin artırılması da öncelikli alanlar arasında yer alırken, orman yangınlarının büyük bölümünün insan kaynaklı olduğuna işaret edilerek eğitim kampanyaları ve gönüllü programların yaygınlaştırılması planlanıyor.
İyileşme aşamasında ise afet sonrası yeniden inşa süreçlerinin iklim değişikliğine dayanıklı şekilde yürütülmesi ve gelecekteki risklerin azaltılması hedefleniyor.