banner255
banner82

Kıbrıs Vakıflar İdaresi’nin topluma iadesi, Ulusal Lider Dr. Fazıl Küçük tarafından yürütülen varoluş mücadelesinin odak noktasında yer almıştır

banner27

banner262
Kıbrıs Vakıflar İdaresi’nin topluma iadesi, Ulusal Lider Dr. Fazıl Küçük tarafından yürütülen varoluş mücadelesinin odak noktasında yer almıştır

banner267

Taner Derviş

Kıbrıs Vakıflar İdaresi Eski Genel Müdürü

 

 

"Evkaf mücadelemiz 75 seneden beri nesilden nesile devam etmiştir. Bu zaferi kazanmak bahtiyarlığı bizim neslimize nasip olmuştur. Bununla beraber Evkaf müessesesinden halkımız için beklediğimiz tam randımanı almak, belki de bizim çocuklarımıza nasip olacaktır."

Dr. Fazıl Küçük

Evkaf Yüksek Başkanı
 

                                                 

                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                               

Ulusal Lider Dr. Fazıl Küçük’ün önderliğinde Sömürge İdaresi döneminde yürütülen Varoluş Mücadelesinde Vakıfların Kıbrıs Türk Halkına iade edilmesi Kıbrıs Türk tarihinde önemli bir yer tutmaktadır. Bu bağlamda,

  • Vakıflar İdaresi Kıbrıs Türk Halkının Mücadele Tarihinin odak noktasında yer almıştır

  • Medeni Hukuk  ve  Çağdaş Yaşamın Temelleri  ile Atatürk ilkeleri Vakıflar Mücadelesi bağlamında  gerçekleştirilmiştir

  • Vakıflar Bankasının ilk adımı Evkaf Yüksek Başkanı  sıfatıyla  Dr. Fazıl Küçük tarafından atılmıştır
  • Kıbrıs Türk Halkının baskı altında olduğu 1974 öncesi kritik dönemde  Saray Otel, Piskobu Çiftliği, Mevlevi İşmerkezi, Tuğla Fabrikası, Eğitim Alanında Liseler,  Cemaat Meclisi binası Topluma Kazandırılmıştır.                                                                                                                             

 

VAKIFLAR SÖMÜRGE İDARESİNE KARŞI TOPLUMSAL VAROLUŞ MÜCADELESİNİN ODAK NOKTASINDA YER ALMIŞTIR

Ulusal Lider Dr. Fazıl Küçük’ün önderliğinde yürütülen Varoluş Mücadelesinde, Vakıflar İdaresinin asli sahibi olan Kıbrıs Türk Halkına iade süreci Kıbrıs Türk Halkının Varoluş Mücadelesinin odak noktasında yer almıştır.  Kıbrıs Vakıflar İdaresi, özellikle 1915 tarihli ilhak kararından sonra, Sömürge İdaresine karşı Toplumsal Varoluş mücadelesinin odak noktasında yer almış ve toplumun bütün kesimleri ve fertleri nesilden nesile bu mücadelede yer almıştır. Bir örnek vermek gerekirse, 11 Aralık 1949 tarihinde Selimiye camii meydanında İngiliz Sömürge İdaresine karşı 20,000 kişi ile  dönemin en büyük direniş mitingi düzenlenmiştir. 

                                                                                                                               

VAKIF  MÜCADELESİ  İLE  KIBRIS TÜRK  HALKI  ADINA  SAĞLANAN ULUSAL VE  ULUSLAR ARASI  KAZANIMLAR

Dr. Fazıl Küçük’ün yürüttüğü varoluş Mücadelesi bağlamında hazırlanan Türk İşleri Raporu ile,

  • Vakıflar Kıbrıs Türk Halkına teslim edilmiş oldu

  • Şeri Hukuk sisteminin  Medeni Kanun ile  ikamesi ve Aile Mahkemelerinin kurulması sağlanmış oldu

  • Eğitim Kurumlarının Kıbrıs Türk Halkının yönetimine geçmesi sağlanmış oldu.

  •  Çağdaş, laik normlar ve Atatürk ilkeleri ile bugünkü yaşantımızın  temeli oluşturulmuş oldu.

  •  Vakıflar İdaresinin 1960 Kıbrıs Cumhuriyeti Kuruluş Antlaşması ile Anayasal statüde yer alması ve Lozan Antlaşması ile koruma altına alınması sağlanmış oldu

Dr. Fazıl Küçük önderliğinde yürütülen Varoluş  Mücadelesi sayesinde, tarihimizde önemli bir dönüm noktası olan 1949 Türk İşleri Ara Raporu Sömürge İdaresinin  gündemine yerleşmiştir. Türk İşleri Komisyonunun hazırladığı raporda Vakıflar, Müftülük, Eğitim, Aile Kanunu ve Şeri Mahkemeler yer almaktadır. Türk İşleri Komisyonunda, Hakim Mehmet Zeka,  Mehmet Dana,  Rauf Denktaş,  Faiz Kaymak,  Suphi Kenan,  Fadıl Niyazi Korkut  ve  Ahmet Pertev görev almıştır.                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                            

                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                        

Hazırlanan Türk İşleri Ara Raporu ile Vakıfların Kıbrıs Türk Halkına teslim edilmesi, Şeri Hukuk sisteminin  Medeni Kanun ile  ikamesi ve Aile Mahkemelerinin kurulması ile  Eğitim Kurumlarının  Kıbrıs Türk Halkının yönetimine geçmesi sağlanmış oldu. Özetele  Sömürge İdaresi Yönetimine  sunulan ve zaman içerisinde uygulamaya konan Türk İşleri Raporu, bugünkü çağdaş yaşantımızın  temelini oluşturmaktadır. Türk İşleri Ara Raporu ile sağlanan kazanımlar sayesinde Vakıflar İdaresinin 1960 Kıbrıs Cumhuriyeti Kuruluş Antlaşması ile Anayasal statüde yer alması ve Lozan Antlaşması ile koruma altına alınması sağlanmış oldu.

 

VAKIF MİSYONU ÇERÇEVESİNDE TOPLUM ADINA

GERÇEKLEŞTİRİLEN İLK İKTİSADİ ATILIMLAR

Tarihi süreç içinde Vakıflar Kıbrıs Türk Halkının varoluş mücadelesinin merkezinde yer almıştır. Kıbrıs Türk Halkının baskı altında olduğu buhranlı ve kritik dönemlerden itibaren,

Orta eğitim kurumları yatırımları, Saray Otel ile ilk turizm işletmesi, Piskobu çiftliği ile ilk tarımsal işletme, tuğla fabrikası ile ilk sanayi girişimi, Vakıflar Bankası ile ilk finansal kamu kuruluşu, Mevlevi projesi ile ilk iş merkezi, Cemaat Meclisi binası ile ilk devlet binası, Samanbahçe ile ilk sosyal konut projesi ve Büyük Han ile ilk kültürel merkez Vakıflar İdaresi tarafından gerçekleştirilmiştir.

Vakıfların Kıbrıs Türk Halkına devri ile birlikte, çeşitli sektörlerde özellikle gençlere istihdam olanağı sağlayan  üretime  dönük iktisadi yatırım hamlesi geçekleştirilmiştir. Bu bağlamda, aşağıdaki iktisadi kurumları saymak mümkündür.

  • Turizm Sektöründe Dome Otel, Saray Otel, Mare Monte,  Girne Yat Limanı,Yavuz Çıkarma Plajı

  • Finans Sektöründe Kıbrıs Vakıflar Bankası

  • Tarım Sektöründe Güzelyurt Çiftliği

  • Her yerleşim bölgesinde Esnaf kesimi için  İşmerkezleri

  • Eğitim Sektöründe Lefke Avrupa Üniversitesi

  • Üniversiteler ve Turizm Yatırımcılarına uygun kira koşulları ile arazi tahsisleri

  • Küçük çiftçiye uygun kira koşullarında arazi tahsisleri

Buna ilaveten  Din İşleri Dairesinin yönetiminde, TC ve KKTC  Devlet Kurumlarından sağlanan  yatırım finansmanı ile Dini yatırımlar gerçekleştirilmiştir.

                                                                                                                                              

KIBRIS TÜRK HALKI İÇİN HAYATİ ÖNEM ARZEDEN VAKIF EMLAK MÜCADELESİ DEVAM ETTİRİLMİŞTİR

Varoluş Mücadelesinin Önderi Dr. Fazıl Küçük’ün aşağıda yer alan 15 Nisan 1956 tarihli söylemi ve bu paralelde gerçekleştirilen Vakıf Emlak tespit çalışmaları

"Evkaf mücadelemiz 75 seneden beri nesilden nesile devam etmiştir. Bu zaferi kazanmak bahtiyarlığı bizim neslimize nasip olmuştur. Bununla beraber Evkaf müessesesinden halkımız için beklediğimiz tam randımanı almak, belki de bizim çocuklarımıza nasip olacaktır."

1-Vakıflar İdaresi kadrolarının yürüttüğü Vakıf emlak tespit Çalışmaları

  • Vakıf Emlak tespit çalışmaları kapsamında öncelikle Kapalı Maraş’ın Vakıflara ait olduğu belgelerle tespit edilmiş oldu

 “1994-2004 yıllarında, 1878-1974 döneminde gaspedilmiş Vakıf emlak tespit çalışmaları gerçekleştirilmiştir. İlk etapta, Kıbrıs Vakıflar İdaresi kadroları tarafından 1996 yılında Mağusa Tapu Dairesi ile Vakıflar Arşivinde bulunan tapu kayıtları ve vakfiyeler üzerinde başlatılan çalışmalar neticesinde, 1913 yılı itibarı ile 3,121 adet, bölünme suretiyle 1974 tarihi itibarı ile  6,224 rakamına ulaşan tapu kaydı kapsamında 4,638 dönüm 300 a2 alana sahip Kapalı Maraş bölgesinin tümüyle Kıbrıs Vakıflar İdaresine ait olduğu belgelenmiştir. 

 2-Vakıflar İdaresi Kadrolarının yürüttüğü Kapalı Maraş ile ilgili mahkeme kararları

  • Kapalı Maraştaki emlakin tümüyle Vakıflara ait olduğu hukuken tescil edilmiş oldu

Kapalı Maraş’taki mülkiyetin tespiti için Kıbrıs Vakıflar İdaresi tarafından 1997 yılında hukuki süreç başlatılmış ve 2000 yılında Mağusa Kaza Mahkemesinde iki dava açılmıştır.                                                                                                                                                Birinci dava Kapalı Maraş’taki taşınmaz malların yaklaşık % 30’unun sahibi olan Lala Mustafa Paşa Vakfı ile ilgili olup,  Mağusa Kaza Mahkemesi 28 Ocak 2002 tarihinde sözkonusu mülkiyetin Lala Mustafa Paşa Vakfına  ait olduğu yönünde karar almıştır.  Ayni şekilde ikinci davada, Mağusa Kaza Mahkemesi 27 Aralık 2005 tarihinde Kapalı Maraş’ın  %70’nin sahibi olan Abdullah Paşa Vakfının mülkiyet hakkını karara  bağlamıştır. Sözkonusu iki dava Kapalı Maraş’ın tümüyle Kıbrıs Vakıflar İdaresine ait olduğunu hukuk temelinde belgelemektedir.

                                                                                                                                                  

3-Kurumsal İşbirliği  temelinde gerçekleştirilen çalışmalar

  • Arşiv çalışmaları muteber ve sahasında uzman kuruluşlar ile işbirliği ile gerçekleştirilmiştir

 Arşiv çalışmaları,  müessese bünyesine ilaveten, ihtiyaç duyulan durumlarda, TC ve KKTC Devlet Kurumları ile geliştirilen kurumsal işbirliği çerçevesinde de gerçekleştirilmiş ve bu çalışmaların Tarihi Vakıflar Arşivine kazandırılması sağlanmıştır. En önemli kurumsal işbirliği Kıbrıs Vakıflar İdaresi, TC Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü ve KKTC Milli Arşiv ve Araştırma Dairesi Müdürlüğü arasında 1996 yılında aktedilmiş üçlü işbirliği protokolu temelinde  gerçekleştirilmiş olup Şer’i Mahkeme Sicilleri üzerinde yapılan çalışmalar 4 katalog’da toplanmıştır. Sözkonusu Kataloglar Kıbrıs Vakıflar İdaresi Arşivine teslim edilmiştir.

4-Aydınlatma  Faaliyetleri

  • Devlet Başkanları, Birleşmiş Milletler ve AB kurumları aydınlatılmıştır
  • İngiltere Kıbrıs Türk Derneklerinin düzenlediği Konferanslar                                                                                                                                               

                                                                                                                                                    

Tanıtım faaliyetleri kapsamında, Kıbrıs Vakıflar İdaresinin hukuki statüsü ile Kapalı Maraş’taki mülkiyet ve tazminat hakları konusunda önemli ülkelerin Devlet Başkanları, AB Kurumları ve BM Genel Sekreterleri Eski Genel Müdür sıfatıyla tarafımdan  aydınlatılmıştır. Bu tanıtma ve aydınlatma kampanyasının devamında İngilterede mukim Kıbrıs Türk Derneklerinin oraganizasyonu çerçevesinde Ocak 2015 tarihinde İngiltere Parlamentosu ile Londra Üniversitesinde düzenlenen konferanslar ile  “Vakıflar İdaresinin Kapalı Maraş’taki Mülkiyet ve Tazminat Hakları”  önemli yurt dışı merkezlerde tanıtılmıştır.

SON

63. Kurtuluş yılında Vakıflar Yönetimlerine düşen görev Ulusal Lider Dr Fazıl Küçük ve arkadaşlarının sağlamış olduğu ulusal kazanımları daha ileriye taşımak olmalıdır.

Vakıflar İdaresi 1571 tarihinde Osmanlı İdaresi döneminde, 448 yıl önce kurulmuştur. Ancak, İngiliz Sömürge İdaresinnin ada üzerindeki  hakimiyeti ile birlikte, Vakıf Müessesesinin yönetimi Kıbrıs Türk Halkının elinden alınmıuştır. Sömürge İdaresi döneminde nesilden nesile devam eden mücadele sonucunda, Dr. Fazıl Küçük ve Arkadaşları, 15 Nisan 1956 tarihinde Vakıfları asli sahibi olan Kıbrıs Türk Halkına kazandırmıştır. Bu gün, 63 yıl önce kazanılan vakıf Mücadelesini kutlamaktayız. Bu bağlamda Vakıflar Yönetimlerine düşen görev Ulusal Lider Dr Fazıl Küçük ve arkadaşlarının sağlamış olduğu ulusal kazanımları daha ileriye taşımak olmalıdır.

                                                                                                                     

Ancak son yıllarda Vakıfların asli görevlerinde gerilemeler meydana gelmiştir.

  • Gençlere istihdam sağlayan işletmeler (Saray Otel, Dome Otel, Mare Monte, Güzelyurt Çiftliği) aslına ugun olmayan bir şekilde dağıtılmış, ülke odaklı istihdam ve üretim katkıları önemli oranda zaafiyete uğramıştır.

  • Vakıflar Yönetimi ada genelindeki İktisadi işletmeleri, Vakıfları ve Tarihi Vakıflar Arşivini koruma kapasitesini önemli ölçüde kaybetmiştir. Bu bağlamda, kurumsal gelişmeyi ulusal ve uluslararası daha üst düzeye çıkarmak hedefi ile Vakıflar İdaresi kadroları Ahkamü’l Evkaf, Vakıf Yasasları ve çağdaş yönetim normları temelinde yeniden oluşturulmalı; Tarihi Vakıflar Arşivi aslına uygun bir şekilde yeniden düzenlenerek, Kıbrıs Vakıflarına ait belgeler muhafaza altına alınmalıdır.

  • İptidai toplumlara has yöntemlerle kişiye özel hayır işleri kılıfı ile kuralsız harcamalar yapılmaktadır.  Günümüzde,  genç nüfusun yaklaşık % 25’i işsizdir ve gıda yardımı, sadaka ve iane yerine çalışabileceği, ailesine ve ülkesine katkıda bulunabileceği iş ve istihdam alanları talep etmektedir. İlaveten gizli genç beyin göçü yaşanmaktadır. Ekonomik kalkınma, ekonomi, finansman, iş idaresi, enerji, mühendislik ve teknoloji odaklı gibi alanlarda eğitimli ve donanımlı insangücü yetiştirmekle mümkündür. Bu bağlamda, Vakıfların şimdiki görevi ekonomiye katkı yapmak, mahalli kaynak kullanımını artırmak, iş ve istihdam olanakları yaratacak projeler geliştirmek olmalıdır. Gençleri iaşe ve iane kültürüne alıştıran yöntemler sosyal-ekonomik kalkınmanın önünde en büyük engeldir.

  • Diğer taraftan ihtiyaçlı vatandaşlara yardım yapmak sosyal bir gererekliliktir. Ancak, hayır işleri ismi altında yapılan harcamalar kuralsız bir şekilde yapılmaktadır.  Esas olan, gerçek ihtiyaca yönelik harcamaların Devlet politikası temelinde kurumsal yöntemlerle tespit edilip yapılmasıdır. Bu bağlamda, sosyal yardımlar kurallar çerçevesinde gerçek ihtiyaç sahiplerine yönelik ve Devletin ilgili Kurumları ile birlikte yürütülmelidir. Ayrıca, ihtiyaçlı vatandaşlara yardım yapılırken dinimiz bunun bir reklam ve yönlendirme amacı gütmemesini de emretmektedir.                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                          

Her dönemde Vakıflar Yönetimlerine düşen görev Ulusal Lider Dr Fazıl Küçük ve arkadaşlarının sağlamış olduğu ulusal kazanımları daha ileriye taşımak olmalıdır. Bu düşüncelerle  Vakıflar İdaresinin Kıbrıs Türk Halkına devrinin  63.yılı kutlu olsun.

banner200
Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.