banner107
banner82

Denetim en önemlisi


Ürün Solyalı

Ürün Solyalı

Okunma 14 Haziran 2017, 10:06

Siyasi iktidar bir toplumdaki en kapsayıcı, en üstün güçtür. 
Bu anlamıyla siyasi iktidar,toplumda birlik ve düzenin sağlanması açısından büyük önem taşır. 
Bunun yanında,temel  toplumsal  ihtiyaçların  giderilmesine  yönelik  işlerin yapılması,hizmetleringörülmesi de siyasi iktidarın kullanılmasıyla mümkündür. 
Siyasi iktidar bu boyutuyla toplumsal  yaşamın  vazgeçilmez  bir  unsuru  olmakla  birlikte,  toplumsal  yaşam açısından ciddi bir tehlikeyi de içinde taşır. 
Düşünür Lord Acton’ın iyi bilinen ve sık sık  atıf  yapılan  şu  sözü  bu  tehlikeye  işaret  eder: 
“Iktidar kötüye kullanıldığında yani iktidara sahip olanlar ellerindeki gücü  keyfi
 bir biçimde iktidarasahip olmayanlar aleyhine kullanıldıklarında, bu güç bir baskı aracına 
dönüşebilir ve iktidara sahip olmayanların dışlanması, ezilmesi, hatta yok edilmesi söz konusu olabilir.”
Yürütme Organı, yani bizim sistemimizde                                                                                                                          hükümet en geniş anlamıyla, yasama organının yaptığı yasaları uygulamak ve öngördüğü  politikaları  hayata  geçirmekle  görevli  organdır.  
Bununla  birlikte, günümüzde yürütme organının etkisi bu geleneksel görev alanının sınırlarını çoktan aşmış ve yürütme, ülkedeki kısa ve uzun vadeli politikaları belirleyen esas siyasi aktör haline  gelmiştir. 
Böylece  bu sistemde  yürütme  organı  öne  çıkmış  ve sistemdeki asli yönetme faaliyeti bu organ tarafından yerine getirilmeye başlanmıştır.
Hukuk Devletinden söz edebilmek için en başta; genel, soyut, önceden bilinebilir, anlaşılabilir ve nispi olarak istikrarlı kurallardan oluşan bir hukuk düzeni mevcut olmalıdır. 
Ancak bu yetmez; söz konusu hukuk düzeni, yönetilenler, yani vatandaşlar kadar siyasi iktidarı kullanan devlet organlarını, yani yöneticileri de bağlamalıdır. 
Siyasi iktidarın çılgınlığını kontrol altında tutmak yani denetlemek en önemli demokratik görevlerden ve işlevlerden biri halini almıştır. Bu hem siyasi etik hem de hukuk açısından çok büyük önem taşımaktadır.

Çağdaş demokrasilerde, siyasi iktidarı kontrol altında tutmaya yönelik mekanizmalar, kuvvetler ayrılığından veya Ombudsman, Sayıştay gibi devlete ait olan ama devleti denetleyen kuruluşlardan öte bir tartışma olmalıdır.
 Demokratik rejimin doğası ve işleyişinden kaynaklanan denetleme ve dengeleme mekanizmaları da en az onlar  kadar  önemli  bir  işlev  görürler.  
Bu  mekanizmaları,  yukarıda  açıkladığımız mekanizmalardan ayıran en önemli unsur,  , halkın, yani vatandaşların, mekanizmaların işleyişine katılıyor olmasıdır.
Vatandaş için,  kuvvetlere direk bağlı kalmaksızın  denetleme yapabilecek unsurların varlığı, Yargı, Meclis – Muhalefet kadar önemlidir. Herkesin bildiği genel mekanizmaları şöyle hatırlayabiliriz:
1. Seçim: Seçim, Seçmenin direk olarak denetime katıldığı ve yapılanları değerlendirdiği birinci olanak.
2. Sivil toplum örgütleri, yani devletin etkisi ve kontrolü dışında, belli bir amaç etrafında, gönüllülük esasına göre örgütlenmiş vatandaş toplulukları, iktidara gelme amacı taşımamaları ve iktidar yarışına, yani seçimlere resmi olarak katılmamaları yönünden siyasi partilerden ayrılırlar. Bu özellikleri sivil  toplum örgütlerinin, yeri geldiğinde, siyasi partilerden çok daha etkili bir denetim gerçekleştirmelerine imkan verir
3. Çağdaş  demokratik  rejimlerde medya  da  siyasi iktidarı  denetleyen  bir mekanizma olarak  büyük  önem  taşımaktadır.  Hatta,  medyanın  kuvvetler  ayrılığı  ilkesinden hareketle, dördüncü kuvvet olarak nitelendirilmesi, bu denetleyici işlevinin önemini vurgulamaktadır. Buna göre, medyanın da, yasama, yürütme ve yargı kuvvetleri gibi bağımsızlığının  sağlanması, bu kuvvetlerin herhangi biriyle birleşmemesi, ve  siyasi iktidarla arasına mesafe koyabilmesi gerekmektedir . 
Medyanın siyasi iktidarı denetleme işlevini yerine getirebilmesi için bunu sağlayacak bilgiye ulaşabilmesi gereklidir. Medyanın siyasi iktidar üzerinde etkili bir denetim gerçekleştirebilmesi için devlet kontrolünün ve belirli tekellerin dışında yer alması gerekmektedir. Bu tartışmayı son günlerde belirli gazetelerimiz için yaşadık.
4. Yerinden yönetim kuruluşlarının etkin olması, denge ve denetleme açısından katkı sağlayacaktır diye düşünmekteyim.
Bu konu aklıma bugün UBP-DP-Azınlık hükümetine Mecliste Muhalefetin sormakta olduğu sorulara ne kadar yanıltıcı veya geç cevaplar verildiği (ihaleler, vatandaşlıklar, orman arazileri, T izinleri, Z arabalar) , hukuk arkasına sığınma çabası ile etik dışı hareketlerin olduğu, Medyanın uyduda kalabilmesi adına veya baskı ve yayın yapabilmesi adına hükümetle iyi geçinme zorunluluğu hissi gibi durumlar, büyük resmi kaçırmalamıza sebebiyet verebiliyor.
Yapmadığımız her denetim, sormadığımız her soru ve verilmeyen hesap geleceğimizden götürüyor...

Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.